H-index, impact factor, liczba cytowań – współczesny świat akademicki często definiuje sukces poprzez liczby. W swoim tekście prof. Dariusz Jemielniak przygląda się nasilającej się kulturze mierzalności w środowisku naukowym.
W artykule „Introducing the j-metric: a true measure of what matters in academia”, opublikowanym na łamach „Nature”, prof. Dariusz Jemielniak wskazuje, że rozwój naukometrii doprowadził do sytuacji, w której wskaźniki stają się celem samym w sobie, a nie narzędziem wspierającym ocenę jakości badań. Autor proponuje „nowy” wskaźnik – j-metric – opierający się na symbolicznej zasadzie:
J = waga wszystkich monografii naukowca (kg) ÷ liczba lat od doktoratu.
Ten przewrotny koncept ma zwrócić uwagę na sytuację naukowców na całym świecie, którzy coraz częściej poświęcają czas na optymalizację numerycznych wskaźników.
Artykuł prof. Jemielniaka na łamach „Nature” jest głosem w globalnej dyskusji o przeciążeniu miarami, presji na produkowanie publikacji oraz ryzyku, że system oceny nauki zaczyna determinować zachowania badaczy.
Wpisuje się również w przekonanie o wartości zwracania uwagi opinii publicznej i otoczenia społeczno-gospodarczego na badania, które mają znaczenie.
Pełny artykuł: “Introducing the j-metric: a true measure of what matters in academia” można przeczytać na stronie: https://www.nature.com/articles/d41586-025-03349-1
*** Prof. dr hab. Dariusz Jemielniak – profesor w Katedrze Zarządzania w Społeczeństwie Sieciowym Akademii Leona Koźmińskiego oraz ekspert społeczności otwartej współpracy. Od lat analizuje alternatywne modele tworzenia wiedzy, w tym ekosystem Wikipedii. Jego książki ukazały się nakładem m.in. Stanford University Press, Oxford University Press oraz The MIT Press. Jest wiceprezesem Polskiej Akademii Nauk, współpracuje z Harvard University i Massachusetts Institute of Technology, a w latach 2015–2025 zasiadał w radzie powierniczej Wikimedia Foundation. Jako członek Academia Europaea i laureat licznych grantów międzynarodowych należy do grona najbardziej rozpoznawalnych polskich badaczy w obszarze cyfrowych form współpracy i innowacji.
